VNU

Mediacontacten

Melanie Ferranti
Persvoorlichter
T: 030 295 2202
E: Persvoorlichting

Laat persberichten automatisch naar uw e-mailadres verzenden.
Aanmelden

Veelgestelde vragen door exposanten over pers 

Volg ons via twitter Volg ons via Twitter
Abonneer je op de RSS feed Abonneer u op de RSS nieuws-feed


Techni-Show 2012 de toont mogelijkheden van 3D printtechnieken

Additive manufacturing: van science fiction naar de productie

Tussen alle verspanende en omvormende machines vindt de bezoeker van Techni-Show 2012 ook het aanbod van additive manufacturing technologie. 3D printers en lasermelting (SLM) machines om direct vanuit je CAD-ontwerp het prototype of product te maken. Heeft straks iedereen zijn eigen fabriekje in huis?

Toen een poosje geleden bij een van de klanten van Igepa Nederland een tandwiel van de vaatwasser stuk ging, scande een van de medewerkers het tandwiel, maakte aan de hand daarvan een 3D tekening, zette die met het CAD-systeem om in een STL-file en stuurde deze naar de 3D printer van Objet. “Eind van de middag werkte de vaatwasser weer. Ze hebben de vaat niet met de hand hoeven doen”, zegt Malcolm Riesewijk van Igepa Nederland. Volgens sommigen is dat waar we als samenleving naar toe gaan. Straks heeft iedere consument zijn eigen 3D printer thuis en bestaan spare parts louter virtueel in de vorm van STL-files die je al dan niet tegen betaling kunt downloaden.

Verschuiving richting productie
De meeste exposanten die op Techni-Show 2012 (van 13 tot en met 16 maart) laten zien wat nu al kan, temperen deze verwachting. “Zolang we materiaal blijven stapelen of vloeibaar maken, halen we niet de eigenschappen van een spuitgietstuk”, zegt Edwin Rappard van 4C Creative CAD CAM Consultants, dat in Utrecht de printers van het Israëlische Solido demonstreert. Ook Malcolm Riesewijk, die nog nooit zoveel printers heeft verkocht als dit jaar, houdt het erop dat de Objetprinters prototypen maken en nog geen real parts. Het is dus nog even wachten op de thuisfabriekjes. “In de materiaaleigenschappen kunnen we nog veel verbeteren.” De duurste Objetprinter verwerkt echter al een ABS-achtig composietmateriaal, dat slagvast is en eenzelfde temperatuursbestendigheid heeft als ABS.

Daarmee schuift de 3D printtechnologie op richting de productie. Die trend wordt wel alom in de markt bevestigd. “We zien dat klanten de producten inzetten in nulseries. Of in producten waarvan ze slechts een beperkt aantal maken”, zegt Paul Emmerink van CAD2M, dat op Techni-Show de Dimensionmodellen van Stratasys toont. Een klant van CAD2M print bijvoorbeeld batterijhouders voor een diepzeetemperatuurmeter die op de Noordzee wordt gebruikt. Bij de 400 stuks die hiervan nodig zijn, is printen goedkoper dan een spuitgietmatrijs laten maken.

Implantaten produceren
3D printen is een van de additive manufacturing technieken. Lasersmelten van metaalpoeder een andere. Renishaw, bekend van meetsystemen voor in de verspanende industrie, heeft begin dit jaar MTT Investments Ltd overgenomen. Dit bedrijf ontwikkelt en bouwt machines voor selectief lasersmelten (SLM): met laserlicht metaalpoeder smelten en zo vanuit je CAD-ontwerp direct een metalen product opbouwen. Dat gebeurt bijvoorbeeld al met cobalt-chroom maar ook andere metalen. “Deze technologie is meer dan rijp voor medische toepassing, zoals de productie van kronen, bruggen, implantaatbruggen en heupimplantaten”, zegt Philippe Reinders Folmer, directeur van Renishaw Benelux. “Voor heupimplantaten heeft deze techniek zelfs het voordeel dat we een zodanige structuur in het oppervlak kunnen aanbrengen, dat het bot de structuur gemakkelijker accepteert. Zo’n oppervlak valt met verspaning niet te maken.”Dergelijke high end machines hebben hun prijskaartje, maar daar staan de specifieke voordelen tegenover, zoals de zeer hoge nauwkeurigheid en het feit dat de materiaaleigenschappen dicht in de buurt komen van het volmateriaal. Philippe Reinders Folmer: “Dankzij de SLM-technologie komt deze manier van produceren uit het veld van prototypes en breekt door naar de feitelijke productie.” Met de technologie van Renishaw kun je complexe technische producten in één keer maken, terwijl die nu vaak zijn samengesteld uit meerdere onderdelen die vaak verschillende bewerkingen moeten ondergaan. “We maken hiermee de producten uit minder materiaal, met minder afval en ze worden lichter.”

Geen hype
3D printen en selectief lasersmelten zijn twee totaal verschillende technieken, die echter beide vanuit een CAD-model direct het eindproduct maken, zonder gereedschap of matrijs. De interesse hiervoor is groot. Is het wellicht een hype? Edwin Rappard van 4C Consultants vindt van niet. De fors gestegen interesse komt enerzijds door de aandacht in enkele TV-programma’s, anderzijds door de verbetering van de zelfbouw printers. En de derde aanleiding is de prijsdruk, door de opkomst van nieuwe aanbieders, vooral uit China. Voor potentiële gebruikers is de drempel om te investeren in de nieuwe technologie nu veel lager dan enkele jaren geleden. “Ontwerpers zijn de voorlopers; nu schuift het op richting de maakindustrie. Dit is geen hype maar een doorgaande ontwikkeling”, zegt Rappard. Zelfs de KLPD heeft dit jaar bij hem een 3D printer gekocht, waarmee ze functionele modellen printen. Wouter Brand, sales engineer bij CAD2M, ziet dat zijn klanten met de 3D printers ontwikkeltrajecten verkorten. Kostte het maken van een functioneel model vroeger weken, nu gebeurt dat in een halve dag. Zelfs producten waaraan je kunt draaien en die bewegen, komen uit de printers. Wouter: “Het mooie van 3D printen is dat als je aan iets denkt, je het enkele uren later al in je handen kunt hebben.”

Malcolm Riesewijk van Igepa ziet dat het al lang niet meer alleen de industrieel ontwerpers zijn die deze technologie in huis halen. “De markt verschuift. Voorheen was het science fiction op de beurs. Nu zie ik ook de juwelenindustrie en gieterijen onze printers kopen. Dit gaat de samenleving veranderen. De mogelijkheden zijn haast onbegrensd, ook als het om de medische sector gaat.“ Ook hij merkt op dat de komst van goedkope systemen de totale markt goed doet. “Dat helpt enorm.” Want hoe lager de kosten, hoe meer er geprint gaat worden, hoe sneller de technologie verder ontwikkeld wordt. Philippe Reinders Folmer van Renishaw verwacht dat ook de mogelijkheden van de SLM-technologie verder toenemen. “Het productvolume neemt toe. Wellicht is deze techniek een alternatief voor sommige gietproducten.” Juist voor de Nederlandse markt ziet hij toepassingen. “Hier zijn immers veel bedrijven gericht op kleine series en prototypenbouw, voor wie SLM een zeer interessante productiemethode kan zijn.”

Demonstraties op Techni-Show
Techni-Show 2012 vindt plaats van 13 tot en met 16 maart in de Jaarbeurs in Utrecht. Op de grootste machinebeurs in de Benelux toont Igepa Nederland de complete lijn Objet 3D printers vanaf de desktopprinter tot de high end machines; 4 CCCC demonstreert de techniek van Solido, die dunne PVC folie gebruikt, die laag voor laag mechanisch worden uitgesneden en op elkaar wordt gelijmd. Deze techniek maakt het gebruik van ondersteuningsmateriaal overbodig. CAD2M laat dan weer de techniek van Stratasys zien. Deze printers werken volgens het Fused Deposition Modeling systeem. Renishaw toont Selective Laser Melting systemen waarmee men complexe onderdelen met volledige dichtheid kan produceren uit materialen als 316L, aluminium, titanium, cobalt-chroom en diverse andere metalen.

Gelijktijdig met Techni-Show vindt de toeleveringsbeurs ESEF plaats.

.-.-.-.-.-.-.-.