Nederlandse industrie schakelt tandje bij: productie groeit sterkst sinds 2022

De Nederlandse industrie heeft in september duidelijk aan kracht gewonnen. De productie steeg in het hoogste tempo sinds januari 2022, terwijl ook de instroom van nieuwe orders flink toenam. De Nevi PMI kwam uit op 55,6, tegen 53,8 in augustus. Tegelijkertijd lopen de kosten voor fabrikanten verder op en nemen de zorgen over de beschikbaarheid van materialen toe.

De groei van het aantal nieuwe orders was in september de sterkste sinds mei. Niet alleen de binnenlandse vraag trok aan, ook het aantal exportorders nam weer toe. Fabrikanten reageerden daarop door de productie fors op te voeren. De productiegroei bereikte daarmee het hoogste niveau in ruim vierenhalf jaar.

Volgens Albert Jan Swart, sectoreconoom industrie bij ABN AMRO, profiteert de Nederlandse industrie onder meer van investeringen in AI en defensie. Vooral de ontwikkelingen in Duitsland, de belangrijkste exportmarkt voor Nederlandse fabrikanten, spelen daarbij een rol. Ook de sterke mondiale vraag naar chips werkt door in Nederland.

“De Nederlandse industrie profiteert waarschijnlijk vooral van de groeiende vraag naar chipmachines en elektrotechnische onderdelen daarvoor”, aldus Swart. Tegelijkertijd ziet hij herstel buiten de halfgeleidersector. “Toch lijkt het erop dat ook de vraag naar andere typen machines herstelt, na de zwakke vraag van de afgelopen jaren, bijvoorbeeld de vraag naar machines voor de voedingsmiddelenindustrie en de landbouw.”

Voorraad

De hogere productie vertaalt zich inmiddels ook naar de arbeidsmarkt. Nadat de werkgelegenheid in augustus nog licht afnam, namen fabrikanten in september weer personeel aan. De banengroei was de sterkste in twaalf maanden. Desondanks namen de orderachterstanden voor de vijfde maand op rij toe. Naast de grotere instroom van opdrachten speelden problemen met de beschikbaarheid van materialen daarbij een rol.

Opvallend is bovendien dat fabrikanten hun voorraden vergroten. De inkoopactiviteiten stegen in het op één na hoogste tempo sinds medio 2022. Bedrijven kochten niet alleen meer materialen vanwege de hogere productie, maar legden ook bewust buffers aan uit vrees voor prijsstijgingen en leveringsproblemen. Daardoor groeiden de materiaalvoorraden het sterkst in vier jaar. 

Die zorgen zijn niet ongegrond. De levertijden liepen in september aanzienlijk op. Bedrijven meldden onder meer tekorten aan elektronische componenten en computerchips. Daarnaast zorgen de ontwikkelingen in het Midden-Oosten voor hogere kosten van energie, brandstof, olie en transport. Ook metalen werden duurder. De inkoopprijsinflatie nam daardoor verder toe, waarna fabrikanten ook hun verkoopprijzen sterker verhoogden.

Voor de komende maanden zijn producenten desondanks zeer positief. Het vertrouwen in de productie voor de komende twaalf maanden behoorde tot het hoogste niveau sinds eind vorig jaar. Bedrijven wijzen daarbij onder meer op nieuwe projecten en verwachte orders vanuit de halfgeleiderindustrie.