Robotbelading als antwoord op krapte: Van Dulst zet in op slimme automatisering van lange profielen

De maakindustrie staat onder druk. Arbeid wordt schaarser, productiviteit moet omhoog en internationale concurrentie neemt toe. Tegen die achtergrond presenteerde Van Dulst Techniek op de TechniShow 2026 een systeem dat precies op die pijnpunten inspeelt: een robotbeladingsoplossing voor lange aluminium profielen, aangestuurd door zelfontwikkelde software en visiontechnologie. Het lijkt een technische innovatie, maar raakt aan een veel bredere ontwikkeling binnen de industrie.

De inzet is helder: meer produceren met minder mensen. “We hebben te weinig mankracht, en zo’n robot hebben we nodig”, zegt Arjèn van Dulst, mededirecteur van het familiebedrijf. “Vier machines draaien. Ik bespaar één of twee mensen. Waarom zit dit niet standaard in het pakket?” De context waarin Van Dulst opereert, is inmiddels breed bekend, maar daardoor niet minder urgent. De arbeidsproductiviteit in Europa staat al jaren onder druk en is inmiddels ook een politiek thema. Om de industrie concurrerend te houden, is verdere automatisering onvermijdelijk. 

Binnen de maakindustrie vertaalt die noodzaak zich naar een duidelijke trend: robotisering van arbeidsintensieve processen. Niet alleen om kosten te drukken, maar vooral om productie überhaupt draaiende te houden. Machines die 24/7 kunnen produceren, leveren een hogere bezettingsgraad en daarmee een kortere terugverdientijd op. Van Dulst positioneert zijn nieuwe systeem precies op dat snijvlak van noodzaak en mogelijkheid. Niet als futuristische technologie, maar als praktische oplossing voor een concreet probleem: het beladen van lange profielen.

Het probleem van lange profielen

Robotbelading is op zichzelf geen nieuw fenomeen. In veel fabrieken worden kleinere onderdelen al jaren automatisch opgepakt en verwerkt. Maar lange aluminium profielen – vaak tot zes meter – vormen een ander verhaal. Ze zijn onhandig en soms ook zwaar. En ze liggen zelden netjes geordend in een krat. Traditioneel betekent dat: twee mensen aan de machine, handmatig tillen, positioneren en invoeren. Een arbeidsintensief en fysiek belastend proces, dat bovendien moeilijk is te automatiseren.

“Je hebt grote profielen aluminium, die moet je met twee man op de belading zetten”, zegt Van Dulst. “Daar hadden we eerder al een tilhulp voor. Maar nu kun je ook de resterende man eigenlijk wegnemen. Met een robot en vision.” Het verschil zit in de combinatie van mechanica en software. Waar eerdere systemen vooral afhankelijk waren van vaste patronen en vooraf gedefinieerde posities, kiest Van Dulst voor flexibiliteit.

De kern van het systeem is een 3D-visionsysteem dat per laag in een krat analyseert hoe de profielen liggen. Dat klinkt eenvoudig, maar is technisch complex. Profielen kunnen scheef liggen, tegen elkaar aan gedrukt zijn of in wisselende patronen worden gestapeld. Het systeem maakt voor elke laag een nieuw 3D-beeld en bepaalt vervolgens automatisch de volgorde van beladen, inclusief de exacte grijpposities en rotaties van de robotarm. 

“Hij scant de hele laag in een krat, herkent het type profiel en bepaalt de oppakpositie, die vervolgens vertaald wordt naar as-verdraaiingen van de robot. Tevens wordt bepaald of de kop iets moet draaien voor een mogelijk scheefliggend profiel”, legt Van Dulst uit. “Daar zit de complexiteit, en het is wat wij hebben ontwikkeld.” Die softwarematige benadering maakt het systeem universeel inzetbaar. De samenstelling van een krat hoeft niet vooraf vastgelegd te worden; het systeem interpreteert de situatie ter plekke. Wel moet het type te hanteren profielen bekend zijn in de software. 

‘De indeling van een krat hoeft niet meer vooraf te worden gedefinieerd’, staat ook in de technische beschrijving. ‘Het wordt volledig automatisch bepaald. Dat is een belangrijk verschil met bestaande oplossingen, die vaak beperkt zijn tot vooraf gedefinieerde posities of vaste configuraties.’

Vacuüm en bereik

Naast de software speelt ook de mechanische opbouw een rol. De robot is uitgerust met een lange arm en meerdere vacuümcups waarmee profielen van bovenaf worden opgepakt. Dat maakt het mogelijk om lange profielen in allerlei variaties te hanteren zonder complexe grijpers. De combinatie van vacuümtechnologie en vision zorgt ervoor dat de robot onafhankelijk wordt van de geometrie van het profiel. Dat is essentieel in een sector waarin de productvariatie groot is.

Opvallend is dat Van Dulst ervoor kiest om de software volledig in eigen huis te ontwikkelen. In een tijd waarin veel bedrijven software uitbesteden, gaat het bedrijf bewust een andere kant op. “We hebben drie programmeurs en huren soms iemand in”, zegt Van Dulst. “Maar zonder softwareontwikkeling kom je in de machinebouw niet meer zo ver. Als je de besturing van machines uitbesteedt, ben je afhankelijk van de buitenwacht. Dan ben je ook niet meer flexibel.”

Die keuze past bij de bredere strategie van het bedrijf, dat zowel mechanisch als elektrisch ontwerp en de realisatie in eigen beheer houdt. Met ongeveer 35 mensen in de machinebouw en 20 in de handel, combineert Van Dulst praktische engineering met commerciële slagkracht. “Onze mensen kennen meestal meerdere disciplines”, aldus Van Dulst. “Daar investeren we ook in. We hebben vaak stagiairs in het bedrijf, die we begeleiden.”

Experimenteren

De ontwikkeling van het systeem verliep relatief snel, maar vergde wel veel experimenteren. Zo werden meerdere camerasystemen getest voordat de juiste keuze was gemaakt. “We hebben drie camerasystemen geprobeerd”, zegt Van Dulst. “En dit was het beste.” Inmiddels is het bedrijf bezig met het uitwerken van concrete opdrachten en offertes, voor diverse toepassingen in de maak-industrie. De interesse vanuit de markt lijkt groot, vooral binnen de aluminiumsector.

“Wij zitten veel in aluminiumbewerking”, zegt Van Dulst. “Er zijn diverse klanten geïnteresseerd. Ook grote klanten die ons op de nominatie zetten voor aanbiedingen. Dat zijn vaak bedrijven met meerdere productielijnen, die de technologie eerst op één lijn willen testen voordat ze opschalen. Er zijn klanten met tien lijnen die zeggen: laten we er één doen en kijken of we verder uitbreiden.”

De belangrijkste drijfveer voor klanten is duidelijk: arbeid besparen. In een markt waar personeel schaars is, kan automatisering het verschil maken tussen groei en stagnatie. “Niemand heeft meer mensen die de hele dag staan te beladen”, zegt Van Dulst. “Die markt moet dus groot zijn.”

De besparing is niet alleen kwantitatief (minder mensen), maar ook kwalitatief. Door repetitief en fysiek zwaar werk te automatiseren, kunnen medewerkers worden ingezet op taken met meer toegevoegde waarde. Daarnaast maakt robotisering het mogelijk om machines langer door te laten draaien. Bijvoorbeeld tijdens de pauzes, maar ook door machines onbemand door te laten draaien, na de reguliere shift(s). Dat verhoogt de output, zonder extra personeelskosten.

Concurrentiepositie

De urgentie wordt versterkt door internationale concurrentie. Landen met lagere loonkosten blijven een reëel alternatief voor productie. “De productiviteit moet omhoog”, aldus Van Dulst. “Anders pakken Polen, Tsjechië of Roemenië de productie.”

Automatisering wordt daarmee niet alleen een efficiëntieslag, maar ook een strategisch instrument om productie in Nederland te houden. Dat sluit aan bij de bredere discussie over re-shoring en industriële autonomie. Opvallend is dat Van Dulst ondanks de technische vernieuwing niet direct erkenning kreeg in de vorm van een Award op de TechniShow. Dat is jammer volgens Van Dulst. “Wij zijn doeners”, zegt hij. “We zetten het neer op de beurs, het is nieuw, er is enthousiasme. En dan zie je een afwijzing. Bijzonder vreemd, juist wanneer de markt deze innovatie wel omarmt.”

Die reactie zegt iets over de spanning tussen innovatie en perceptie. Waar sommige innovaties spectaculair ogen maar beperkt toepasbaar zijn, richt Van Dulst zich op een praktische oplossing voor een breed probleem. “Voor onze klanten is dit het ei van Columbus”, zegt hij. “Waarom zit het niet standaard in het pakket?”

De vraag is of systemen zoals dat van Van Dulst de komende jaren de norm worden. De ingrediënten zijn aanwezig: een duidelijk probleem, bewezen technologie en een groeiende behoefte aan automatisering. Het succes zal afhangen van schaalbaarheid en integratie. Hoe eenvoudig kan het systeem worden ingepast in bestaande productielijnen? Hoe kort is de terugverdientijd? En hoe robuust is de technologie in de praktijk?

Wat duidelijk is: de richting is ingezet. Robotisering van complexe processen, ondersteund door slimme software en vision, verschuift van experiment naar praktische toepassing. Van Dulst speelt daarin een rol als pragmatische innovator. Geen groot concern, maar een bedrijf dat dicht op de praktijk staat en oplossingen ontwikkelt vanuit concrete klantvragen.

De innovatie van Van Dulst staat niet op zichzelf. Hij is onderdeel van een bredere beweging waarin de maakindustrie zich opnieuw uitvindt. Niet door grootserie-productie te verplaatsen naar lagelonenlanden, maar door slimmer en efficiënter te produceren.

Automatisering wordt daarbij geen luxe, maar een voorwaarde. Niet alleen om concurrerend te blijven, maar ook om maatschappelijke uitdagingen – zoals vergrijzing en personeelstekorten – het hoofd te bieden. In dat licht is de robotbelading van lange profielen meer dan een technische vondst. Het is een illustratie van hoe de industrie zich aanpast aan een nieuwe realiteit.

Of, zoals Van Dulst het zelf zegt: “We moeten wel.”